इलाम, १९ कात्तिक :
तिहार आउन थालेपछि नेपालीका घर आँगन फूलले सजिन थाल्छन् । सयपत्रीका पहेँला र सुन्तला रङ, मखमलीको गाढा सौन्दर्य अनि फूल मालामा गाँसिएको धागोले गाउँदेखि सहरसम्म पर्वको रौनक थप्छ । दाजुभाइ र दिदीबहिनीबिचको स्नेह, लक्ष्मीपूजाको उज्यालो र देउसी भैलोको सांस्कृतिक उल्लाससँग फूलको सम्बन्ध अभिन्न रूपमा जोडिएको छ । यही फूलको उत्सवमा यस वर्ष इलामले नयाँ रङको मेला लगाइरहेको छ । तिहारको उल्लाससँगै गोदावरी फूलको सौन्दर्य, स्थानीय उत्पादन र पुष्प व्यवसायको सम्भावना उजागर गर्ने उद्देश्यले इलाममा पहिलो पटक ‘प्रथम गोदावरी प्रदर्शनी मेला–२०८३’ आयोजना भएको छ । फ्लोर कल्चर एसोसिएसन नेपाल, इलामले कात्तिक १८ देखि २१ गतेसम्म इलाम नगरपालिका–७ स्थित चोक बजार नजिकै चार दिने प्रदर्शनी मेला सञ्चालन गरेको हो । 

तिहारमा फूलको माग बढ्नु नौलो होइन । घर सजाउन, पूजाआजा गर्न, माला उन्न र फूलको प्रयोग गरिन्छ । विशेष गरी सयपत्री र मखमली फूलले तिहारको सांस्कृतिक पहिचान छ । तर, परम्परागत फूलको प्रयोगसँगै पछिल्लो समय गोदावरी फूलको आकर्षण पनि बढ्दै गएको छ । रङ, आकार र विभिन्न प्रजातिको विविधताले गोदावरीको आकर्षण देखिन्छ ।  यसको सौन्दर्यले घर, बगैँचा  आकर्षक बनाउनुका साथै पुष्प व्यवसायमा नयाँ सम्भावना सिर्जना गरेको छ । फूललाई पर्वको सीमाभित्र मात्र नराखी नियमित आम्दानीको स्रोतका रूपमा स्थापित गर्ने लक्ष्य यस मेलाको मुख्य आकर्षण रहेको फ्लोर कल्चर एसोसिएसन नेपाल इलामकी अध्यक्ष रञ्जिता याक्खाले बताइन ।  प्रदर्शनीमा ३० वटा स्टल रहेका छन् । तीन सयदेखि चार सयसम्म फूलका जात प्रदर्शन गर्ने तयारी गरिएको आयोजकले जनाएको छ । विभिन्न प्रजातिका गोदावरी फूल तथा अन्य पुष्पजन्य बिरुवाको प्रदर्शनीसँगै फूल खेतीसम्बन्धी उत्पादनको बिक्रीसमेत भइरहेको छ ।

अध्यक्ष याक्खाका अनुसार स्थानीय फूल खेती व्यवसायी तथा कृषकले उत्पादन गरेका फूल र बिरुवालाई प्रत्यक्ष रूपमा उपभोक्ता तथा सम्भावित खरिदकर्तासम्म पु¥याउने उद्देश्यले मेला आयोजना गरिएको हो ।  मेलामा फूलको विविधता अवलोकन गर्न पाइने मात्र होइन, पुष्प व्यवसायमा रुचि राख्नेहरूका लागि उत्पादन र बजार बिचको सम्बन्ध बुझ्ने अवसरसमेत हुनेछ । कृषकले आफ्ना उत्पादन प्रदर्शन गर्न पाउनेछन् भने उपभोक्ताले स्थानीय उत्पादनसँग प्रत्यक्ष परिचित हुने मौका पाउनेछन् ।
जिल्लाका विभिन्न क्षेत्रमा व्यावसायिक रूपमा फूल खेती विस्तार भइरहे पनि उत्पादित फूलको बजार विस्तार, प्रचारप्रसारमा चुनौती थपिइरहेको बेला यस मेलाले व्यवसायीलाई थप सहयोग पुग्न पुष्प व्यवसायी बुद्ध सोङमीले बताइन । स्थानीय कृषकले उत्पादन गरेका फूलले उचित बजार पाउन सके पुष्प व्यवसाय फस्टाउँदै जाने उनको भनाई छ ।  प्रथम गोदावरी प्रदर्शनी मेला–२०८३ ले फूल खेतीलाई व्यावसायिक रुपमा अघि बढाउन सहयोग पुग्ने आयोजकको अपेक्षा छ । अध्यक्ष याक्खाले पुष्प व्यवसायको सम्भावना उजागर गर्दै स्थानीय उत्पादनको प्रवद्र्धन र बजारीकरणमा टेवा पु¥याउने लक्ष्यसहित आयोजना गरिएको मेलामा कृषक, व्यवसायी, उपभोक्ता तथा सर्वसाधारणलाई सहभागी हुन आग्रह गरिन । तिहारको उज्यालोमा सयपत्री र मखमलीसँगै गोदावरीको रङ मिसिँदा इलामको चोक बजारमा फूलको उत्सव मात्र छैन व्यवसायीको सपनालाई फुलाउने एउटा माध्यम बनेको इलाम नगरपालिकाका प्रमुख केदार थापा बताउँछन् ।

इलाममा प्लास्टिकका माला र फूल प्रतिबन्ध

डा. केसीको स्वास्थ्य बुझ्न प्रदेशका स्वास्थ्य सचिव इलाममा

डा. गोविन्द केसीको स्वास्थ्य अवस्था जोखिममा